Deze informatie is gelijktijdig met de septembermededeling bekendgemaakt. Veranderingen ten opzichte van 2026 zijn geel gemarkeerd.
Examenstof
De examenstof is beschreven in de syllabus natuurkunde havo 2027. Er zijn geen inhoudelijke wijzigingen in de syllabus van 2027 ten opzichte van de syllabus van 2026.
Toegestane hulpmiddelen
Informatieboek
Bij het examen is, naast het basispakket hulpmiddelen, het gebruik van Binas 7e editie of ScienceData toegestaan.
Op de website van Noordhoff en de website van Malmberg zijn errata bij respectievelijk Binas en ScienceData gepubliceerd. Wij raden scholen/leerlingen aan deze verbeteringen in het betreffende informatieboek door te voeren. Zo wordt voorkomen dat tijdens het examen de verkeerde informatie gebruikt wordt.
Correctie
Vakspecifieke regels
Per examen 2026 zijn de vakspecifieke regels gewijzigd. Voor het examen zijn de volgende vakspecifieke regels vastgesteld:
- Het scorepunt voor het ‘gebruik van een formule’ wordt toegekend als:
- bij berekeningen en bepalingen de juiste formule is geselecteerd en voor minstens één grootheid de overeenkomstige waarde is ingevuld of elders in de uitwerking de grootheid met bijbehorende waarde is genoteerd.
- Als in een formule eenzelfde grootheid meermaals voorkomt moet de waarde van de grootheid juist in de formule zijn ingevuld.
- De formule hoeft niet genoteerd te zijn. Het gebruik ervan kan blijken uit de berekening/bepaling zelf.
- bij afleidingen en redeneringen de juiste formule volledig is genoteerd en met deze formule een relevante bewerking of redeneerstap is uitgevoerd.
- Bij een afleiding gaat het om een relevante wiskundige bewerking (omschrijving, substitutie) van de formule.
- Bij een redenering gaat het om de beschrijving van het effect van de verandering van minstens één grootheid in de formule.
- Het scorepunt, aangeduid met ‘completeren van de berekening/bepaling’, wordt niet toegekend als:
- door een onjuist antwoordelement (waarvoor bij een eerder scorepunt al aftrek heeft plaatsgevonden) de berekening of bepaling substantieel is vereenvoudigd ten opzichte van de correcte uitkomst, of
- antwoordelementen foutief met elkaar zijn gecombineerd, of
- één of meer rekenfouten zijn gemaakt, of
- de eenheid van de uitkomst niet of niet passend bij de grootheid is vermeld, tenzij uit het beoordelingsmodel blijkt dat vermelding van de eenheid niet is vereist, of
- de uitkomst alleen als orde van grootte is genoteerd, tenzij naar de orde van grootte is gevraagd.
- Significantie wordt alleen beoordeeld als: (a) gevraagd wordt naar een uitkomst in een gegeven aantal significante cijfers, of de vraag betrekking heeft op een gegeven waarde waarvan de juistheid aangetoond moet worden, of (b) gevraagd wordt naar een uitkomst in het juiste aantal significante cijfers. Significantie wordt als juist beoordeeld indien aan de volgende twee voorwaarden is voldaan.
- Het aantal significante cijfers in de genoteerde uitkomst past bij de oplosroute die de kandidaat heeft gevolgd en deze oplosroute past bij de gestelde vraag. Bij vraagsoort (b) kan het juiste aantal cijfers dus afwijken van het aantal in het beoordelingsmodel.
Bij tussentijds afronden is minimaal het aantal cijfers van de genoteerde uitkomst gebruikt.
Als een tussenantwoord is genoteerd in meer dan het juiste of het gegeven aantal significante cijfers hoeven de extra cijfers niet gecontroleerd te worden op rekenfouten.
Let op: in het correctievoorschrift van het cse natuurkunde havo 2026 tijdvak 1 heeft vakspecifieke regel 3 niet de juiste opmaak, waardoor er een witregel voor de laatste zin van vakspecifieke regel 3 staat. Deze zin hoort echter bij vakspecifieke regel 3 en dient dus als zodanig toegepast te worden. In de correctievoorschriften van de cse’s natuurkunde vwo 2026 tijdvak 1, natuurkunde havo 2026 tijdvak 2 en natuurkunde vwo 2026 tijdvak 2 is de opmaak van de vakspecifieke regels wel kloppend.
Publicaties over de correctie
Op de examenpagina zijn een aantal veelgestelde vragen opgenomen met de bijbehorende antwoorden. Ook zijn daar publicaties geplaatst met relevante informatie voor de voorbereiding van leerlingen en voor de correctie.
Status correctievoorschrift: regelgeving
Het CvTE heeft de correctievoorschriften bij regeling vastgesteld. Het correctievoorschrift is een zogeheten algemeen verbindend voorschrift en valt onder wet- en regelgeving die van overheidswege wordt verstrekt. De corrector mag dus niet afwijken van het correctievoorschrift. Als de corrector van mening is dat het correctievoorschrift een onvolkomenheid bevat, neemt deze contact op met de examenlijn via het contactformulier op examenblad.nl.
Toelichting algemene correctieregels cse natuurkunde havo
Natuurkunde-examens bestaan voor het grootste deel uit opgaven met open vragen. De lijst van mogelijke juiste antwoorden, redeneringen of oplosmethoden in het correctievoorschrift is daarom niet uitputtend.
Algemene regel 3.3 biedt aan examinatoren bij open vragen de mogelijkheid om aan een antwoord waarin in het correctievoorschrift niet is voorzien toch een score toe te kennen, mits dit antwoord aantoonbaar vakinhoudelijk juist is. De examinator en gecommitteerde moeten het dan over die vakinhoudelijke juistheid wel eens zijn.
Algemene regel 3.3 is bedoeld voor een vakinhoudelijk juist antwoord waarin in het correctievoorschrift niet is voorzien. Deze regel is niet bedoeld om een minder goed antwoord toch goed te rekenen.
Ontvangen vakspecifieke mailings
Voor je taak als examinator (corrector) van de centrale examens is het belangrijk dat je goed geïnformeerd bent. Dat kan via een account op examenblad.nl. Via deze pagina ontvang je inhoudelijke en formele informatie over de centrale examens van je vak op maat, zoals bijvoorbeeld een test met het correctievoorschrift. Heb je als docent nog geen account op examenblad.nl waardoor je de mailings niet rechtstreeks ontvangt, laat je hiervoor dan registreren door je examensecretaris.
Examenbespreking en forum NVON
Elk jaar organiseert de Nederlandse Vereniging voor het Onderwijs in de Natuurwetenschappen (NVON) na de afname van het centraal schriftelijk examen besprekingen van de opgaven en het correctievoorschrift. Ook heeft de NVON een examenforum. Op de website van de NVON vind je hierover meer informatie. Het CvTE brengt examenbesprekingen en fora onder de aandacht, omdat ze waardevol kunnen zijn voor het intercollegiaal overleg over de correctie van de examens. Intervisie met collega’s is vaak nuttig om samen te verkennen in welke mate antwoorden van examenkandidaten inhoudelijk in lijn zijn met het correctievoorschrift. Deze besprekingen hebben echter geen officiële status. In alle gevallen is het correctievoorschrift, eventueel voorzien van een aanvulling, bindend. Opmerkingen gemaakt tijdens examenbesprekingen gaan niet boven het correctievoorschrift.